Motorische ontwikkeling

De motorische ontwikkeling speelt een essentiële rol in de opvoeding van kinderen. Het goed leren bewegen is nodig om alle andere ontwikkelings facetten (Cognitieve ontwikkeling, Sociale ontwikkeling, Emotionele ontwikkeling) in gang te kunnen zetten. Het samenwerken van de hersenen wordt gestimuleerd door fysieke bewegelijkheid en zal de andere ontwikkeling in gang zetten en op een positieve manier beïnvloeden.

De bewegingsvaardigheden zijn de bouwstenen van de motorische ontwikkeling. In de kleuterfase ondergaan de bewegingsvaardigheden kwalitatieve veranderingen in de zin dat ze steeds beter worden uitgevoerd.


De motorische ontwikkeling is op te delen in de grove motoriek en fijne motoriek.


  • De grove motoriek zijn de grote lichamelijke bewegingen.
    Bijvoorbeeld: rollen, kruipen, lopen, dansen, balanceren, springen etc.


  • De fijne motoriek zijn de kleinere bewegingen en de handmotoriek.
    Bijvoorbeeld: spreken, het bewegen van de ogen, het bewegen van de vingers, schrijven etc.

De grove motoriek en de fijne motoriek

Direct na de geboorte gaat een baby al bewegen. Baby’s rollen door de box en grijpen en kijken naar alles om zich heen. Als een kind ouder wordt zal deze de wereld verder gaan verkennen. Het kind gaat kruipen, wat erg belangrijk is voor de ontwikkeling van de linker en rechter hersenhelft, en leert uiteindelijk lopen.


Een goede ontwikkelde motoriek is een belangrijke voorwaarden om samen te kunnen spelen. De basis van de grove motoriek ontwikkeld zich in de eerste twee levensjaren, de jaren daarna ontwikkeld het kind zich verder.


Het is van groot belang dat kinderen worden ondersteunt in hun motorische ontwikkeling. Dit kan door middel van spel, bewegingsactiviteiten en bewegingsruimte. Belangrijk is dat de kinderen zich ervan bewust zijn dat ze niet alleen in de ruimte spelen en dus ook rekening met elkaar moeten houden.


Kinderen moeten hun energie kwijt kunnen en zich vrij kunnen bewegen. Naast dat de motoriek geoefend en gestimuleerd wordt is een positieve bijkomstigheid dat bewegen ook gezond is!


Motorische vaardigheden worden geoefend in onderling spontaan spel tussen kinderen. Bijvoorbeeld tijdens bewegingsspel: rennen, springen, rollen, klimmen, fietsen, duwen, trekken etcetera. Maar ook het bouwen van torens, dit vereist naast concentratie een goede oog-handcoördinatie en een geoefende fijne motoriek. Activiteiten als tekenen en knutselen sluiten hierbij goed aan.

Het is goed om bewegingsactiviteiten te organiseren die goed aansluiten bij de motorische vaardigheden van de kinderen. Bewegingsactiviteiten hebben invloed op de grove en fijne motoriek, lichaamsoriëntatie, ruimtelijke oriëntatie en tijdsoriëntatie.


Bij het voorbereiden van een spel en bewegingsactiviteiten moet er dus rekening gehouden worden met de beschikbare ruimte en de leeftijd van de kinderen. Van belang is dat duidelijk is welke motorische vaardigheden geoefend gaan worden tijdens het spel of de bewegingsactiviteit.